ΚΑΡΔΙΑΚΑ ΦΥΣΗΜΑΤΑ


Ακροαστικά ευρήματα που οφείλονται σε δονήσεις του τοιχώματος των αγγείων ή των καρδιακών κοιλοτήτων λόγω ανατομικών ανωμαλιών:
1. Στένωση (ατελής διάνοιξη).
2. Ανεπάρκεια (ατελής σύγκλειση).
3. Μικτή ανωμαλία (στένωση και ανεπάρκεια).
4. Παθολογική επικοινωνία μεταξύ κοιλοτήτων.
5. Δίοδος μεγάλου όγκου αίματος μέσω φυσιολογικού στομίου.
6. Αύξηση της ταχύτητας ροής του αίματος.
7. Ελάττωση της γλοιότητας του αίματος.
ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΦΥΣΗΜΑΤΩΝ
Ένταση
Έξι βαθμοί κατά Levine:
Πρώτου βαθμού (1/6): ασθενές φύσημα, το οποίο καθίσταται αντιληπτό μόνο κατά την άσκηση.
Δευτέρου βαθμού (2/6): φύσημα χαμηλής έντασης, αλλά εύκολα ακουστό.
Τρίτου βαθμού (3/6): φύσημα μέσης έντασης χωρίς ροίζο.
Τετάρτου βαθμού (4/6): φύσημα μέσης έντασης με ροίζο.
Πέμπτου βαθμού (5/6): έντονο φύσημα, το οποίο καθίσταται αντιληπτό με μερική τοποθέτηση του στηθοσκοπίου στον θώρακα. Συνυπάρχει ροίζος.
Έκτου βαθμού (6/6): εντονότατο φύσημα, το οποίο καθίσταται αντιληπτό με το στηθοσκόπιο σε μικρή απόσταση από τον θώρακα. Συνυπάρχει ροίζος.
Εστία & Επέκταση
Αφορά την περιοχή του προκαρδίου, όπου ακούεται και μεταδίδεται καλύτερα το φύσημα. Συνήθως, η επέκταση του φυσήματος καθορίζεται από την κατεύθυνση της ροής του αίματος.
Ποιότητα
Εξαρτάται από τη συχνότητα των δονήσεων. Η συχνότητα καθορίζεται από τη διαφορά διαστολικής πίεσης πριν και μετά την ανατομική ανωμαλία.
1. Φύσημα υψηλής συχνότητας (διαστολικό φύσημα αορτής, συστολικό φύσημα μιτροειδούς).
2. Φύσημα μέσης συχνότητας (συστολικό φύσημα στένωσης αορτής).
3. Φύσημα χαμηλής συχνότητας (διαστολικό κύλισμα στένωσης μιτροειδούς).
Επίδραση αναπνοήςΕκπνοή: στην εκπνοή ενισχύονται τα φυσήματα των αριστερών κοιλοτήτων.
Εισπνοή: στη βαθιά εισπνοή ενισχύονται τα φυσήματα των δεξιών κοιλοτήτων.
ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΦΥΣΗΜΑΤΩΝΣΥΣΤΟΛΙΚΑ ΦΥΣΗΜΑΤΑ
Μεσοσυστολικό φύσημα εξώθησης
Παράγεται κατά την εξώθηση του αίματος από τις κοιλίες προς τα μεγάλα αγγεία.
Έχει ρομβοειδές σχήμα (crescendo-decrescendo).
Μπορεί να είναι παθολογικό ή αθώο.
1. Φύσημα στένωσης αορτής (ρευματικής αιτιολογίας)
Δεύτερο μεσοπλεύριο διάστημα (δεξιά) με επέκταση προς την κορυφή και τον τράχηλο.
Προηγείται ήχος εξώθησης.
Μείωση έντασης ή απουσία Α2.
Συνυπάρχει ψηλαφητός ροίζος.
(*) Στο μεσοσυστολικό φύσημα επί υπερτροφικής – αποφρακτικής μυοκαρδιοπάθειας (υπερ- ή υπο-βαλβιδική στένωση) δεν προηγείται ήχος εξώθησης. Το φύσημα είναι ακουστό στην κορυφή της καρδιάς και συνυπάρχουν παράδοξος διχασμός του δευτέρου καρδιακού τόνου και τέταρτος καρδιακός τόνος.
2. Φύσημα στένωσης πνευμονικής
Δεύτερο – τρίτο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά).
Ανάλογα χαρακτηριστικά με το φύσημα της στένωσης της αορτής.
(*) Συγγενής στένωση πνευμονικής: σε ασθενείς με τετραλογία Fallot (στένωση πνευμονικής – μεσοκοιλιακή επικοινωνία – εφίππευση αορτής – υπερτροφία δεξιάς κοιλίας).
Ολοσυστολικό φύσημα παλινδρόμησης
Καταλαμβάνει ολόκληρη τη συστολική περίοδο.
Είναι πάντα παθολογικό.
1. Ολοσυστολικό φύσημα ανεπάρκειας μιτροειδούς
Κορυφή καρδιάς με επέκταση προς τη μασχαλιαία χώρα.
Συνυπάρχει τρίτος καρδιακός τόνος.
(*) Σπάνια μπορεί να είναι πρωτοσυστολικό (πρώτο τρίτο συστολής) ή τελοσυστολικό (μέσο συστολής έως τον δεύτερο καρδιακό τόνο).
2. Ολοσυστολικό φύσημα ανεπάρκειας τριγλώχινας
Αριστερό χείλος στέρνου – ξιφοειδής απόφυση.
3. Ολοσυστολικό φύσημα μεσοκοιλιακής επικοινωνίας
Τέταρτο – πέμπτο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά).
Συνυπάρχει συστολικό φύσημα εξώθησης.
Πρώιμο συστολικό φύσημαΑπό τον πρώτο καρδιακό τόνο έως το μέσο της συστολής (decrescendo).
1. Μικρού βαθμού ανεπάρκεια της μιτροειδούς
2. Μικρά ελλείμματα μεσοκοιλιακού διαφράγματος
Τελοσυστολικό φύσημα
Από το μέσο της συστολής έως τον δεύτερο καρδιακό τόνο (crescendo).
- Τελοσυστολικό φύσημα πρόπτωσης μιτροειδούς
Συνυπάρχει μεσο-τελοσυστολικό click (προηγείται του φυσήματος).
Αθώα (λειτουργικά) συστολικά φυσήματα εξώθησης
Συνήθως σε παιδιά και νέους ενήλικες.
Χαμηλής έντασης και βραχείας διάρκειας.
Δεύτερο – τρίτο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά).
Δοκιμασία Valsalva
Εκπνοή με κλειστή τη γλωττίδα: μείωση φλεβικής επιστροφής στην καρδιά, μείωση αρτηριακής πίεσης, μείωση της αιματικής ροής διαμέσου των στενωτικών βαλβίδων και μείωση της έντασης όλων των φυσημάτων.
Εξαίρεση: αύξηση της έντασης του συστολικού φυσήματος πρόπτωσης της μιτροειδούς και του συστολικού φυσήματος υπερτροφικής – αποφρακτικής μυοκαρδιοπάθειας.
ΔΙΑΣΤΟΛΙΚΑ ΦΥΣΗΜΑΤΑ
Είναι πάντα παθολογικά.
Πρώιμο διαστολικό φύσημα
Αρχίζει με τον δεύτερο καρδιακό τόνο μόλις η πίεση στην αριστερή ή στη δεξιά κοιλία κατέλθει κάτω από την πίεση της αορτής ή της πνευμονικής αρτηρίας, αντίστοιχα.
1. Διαστολικό φύσημα ανεπάρκειας αορτής
Ακούεται καλύτερα με το διάφραγμα του στηθοσκοπίου στη βαθειά εκπνοή και σε καθιστή θέση με ελαφρά κλίση του κορμού προς τα εμπρός.
Έχει μορφή decrescendo.
Τρίτο – τέταρτο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά) με επέκταση προς την κορυφή και το δεύτερο μεσοπλεύριο διάστημα (δεξιά).
2. Διαστολικό φύσημα ανεπάρκειας πνευμονικής (φύσημα Graham-Steel)
Ακούεται καλύτερα με το διάφραγμα του στηθοσκοπίου (επιτείνεται στην εισπνοή).
Ίδιοι χαρακτήρες με του φυσήματος της ανεπάρκειας της αορτής.
Δεύτερο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά).
Συνυπάρχει έντονο Ρ2.
Εμφανίζεται συνήθως σε πνευμονική υπέρταση.
(*) Εάν η πίεση στην πνευμονική αρτηρία είναι φυσιολογική, το φύσημα της ανεπάρκειας της πνευμονικής είναι μεσοδιαστολικό, βραχείας διάρκειας με μέση ή χαμηλή συχνότητα.
Μεσο-τελοδιαστολικό φύσημαΠαρατηρείται σε στένωση των κολποκοιλιακών βαλβίδων.
Έχει χαμηλή συχνότητα.
Αρχίζει μετά τη κλαγγή διανοίξεως.
1. Μεσοδιαστολικό φύσημα στένωσης μιτροειδούς
Ακούεται καλύτερα στην αριστερή πλάγια θέση κατά την εκπνοή.
Κορυφή καρδιάς.
Προοδευτική ελάττωση της έντασης του φυσήματος (decrescendo). Σε φλεβοκομβικό ρυθμό, το διαστολικό κύλισμα καταλήγει σε crescendo στο τέλος της διαστολής (προσυστολική επίταση).
(*) Μύξωμα αριστερού ή δεξιού κόλπου: ανάλογο φύσημα με προσυστολική επίταση.
2. Διαστολικό κύλισμα στένωσης τριγλώχινος
Ίδιοι χαρακτήρες με του φυσήματος της στένωσης της μιτροειδούς.
Τέταρτο – πέμπτο μεσοπλεύριο διάστημα (αριστερά), σε βαθιά εισπνοή.
3. Μεσοδιαστολικό φύσημα Carrey-Coombs
Ασθενείς με ρευματικό πυρετό (προσβολή μιτροειδούς).
4. Φύσημα Austin-Flint
Ασθενείς με βαριά – χρόνια ανεπάρκεια της αορτικής.
ΣΥΝΕΧΗ (ΣΥΣΤΟΛΟ-ΔΙΑΣΤΟΛΙΚΑ) ΦΥΣΗΜΑΤΑ
Τραχέα – έντονα φυσήματα.
Αρχίζουν μετά τον πρώτο καρδιακό τόνο και καλύπτουν τον δεύτερο καρδιακό τόνο.
Συνυπάρχει ψηλαφητός ροίζος.
1. Παραμονή ανοικτού αρτηριακού (Βοτάλειου) πόρου
2. Συγγενή ή επίκτητα αρτηριοφλεβώδη συρίγγια
3. Στένωση ισθμού αορτής
4. Αθώο φύσημα φλεβικής ροής

Comments