Pages

FEATURED ARTICLE

Impact of ACE and ApoE polymorphisms on myocardial perfusion: correlation with myocardial single photon emission computed tomographic imaging

J Hum Genet. 2009;54(10):595-602 Impact of ACE and ApoE polymorphisms on myocardial perfusion: correlation with myocardial single photon em...

TEST ΚΟΠΩΣΕΩΣ: ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΤΕ


Το test κοπώσεως αποσκοπεί στην αύξηση του έργου της καρδιάς με τη χρήση σταθερού διαδρόμου κυλιόμενου τάπητα ή ποδηλάτου. Παράλληλα, καταγράφονται ο καρδιακός ρυθμός, η αρτηριακή πίεση και οι αναπνοές του εξεταζόμενου. Η πραγματοποίηση αυτής της διαγνωστικής δοκιμασίας συνιστάται στις εξής περιπτώσεις:
1. Για τη διάγνωση της στεφανιαίας νόσου. Οι στεφανιαίες αρτηρίες αποτελούν τα κύρια αγγεία που τροφοδοτούν με αίμα, οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά την καρδιά. Η στεφανιαία νόσος επέρχεται όταν εναποθέσεις (πλάκες), που περιέχουν χοληστερόλη, μειώνουν το εύρος των στεφανιαίων αγγείων. Εάν εμφανίζετε δύσπνοια ή πόνο στο στήθος κατά την προσπάθεια, η δοκιμασία αυτή μπορεί να βοηθήσει να διευκρινιστεί εάν τα συμπτώματα αυτά οφείλονται σε στεφανιαία νόσο.
2. Για τη διάγνωση των διαταραχών του καρδιακού ρυθμού (αρρυθμίες). Οι καρδιακές αρρυθμίες εμφανίζονται όταν διαταραχές της παραγωγής και της μεταφοράς των ηλεκτρικών σημάτων στα κύτταρα της καρδιάς αναγκάζουν τον καρδιακό μυ να «χτυπά» πολύ γρήγορα, πολύ αργά ή ανώμαλα. Εάν εμφανίζετε ταχυκαρδία, βραδυκαρδία ή «φτερουγίσματα» στο στήθος, η δοκιμασία αυτή μπορεί να βοηθήσει να διευκρινιστεί εάν σχετίζονται με κάποια αρρυθμία.
3. Για την καθοδήγηση της θεραπευτικής αντιμετώπισης διαφόρων καρδιοπαθειών. Εάν έχετε διαγνωστεί με στεφανιαία νόσο, κάποια αρρυθμία, βαλβιδοπάθεια ή άλλη καρδιοπάθεια, το test κοπώσεως μπορεί να βοηθήσει τον ιατρό να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα των θεραπευτικών παρεμβάσεων. Επίσης, μπορεί να συμβάλει στην επιλογή της σωστής θεραπείας, στον καθορισμό του κατάλληλου χρόνου για να πραγματοποιηθεί μια καρδιοχειρουργική επέμβαση (π.χ. αντικατάσταση βαλβίδας) ή στην αξιολόγηση της αναγκαιότητας πραγματοποίησης μεταμόσχευσης καρδιάς ή άλλης δραστικής θεραπείας (σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια).
Τα περισσότερα άτομα, που υποβάλλονται σε ένα test κοπώσεως, πάσχουν από στεφανιαία νόσο ή εμφανίζουν συμπτώματα που υποδεικνύουν την ύπαρξη κάποιας καρδιοπάθειας. Εάν είστε υγιείς, δεν έχετε στεφανιαία νόσο ή καρδιολογικά συμπτώματα και δεν εμφανίζετε παράγοντες κινδύνου για καρδιοπάθεια, πιθανότατα δεν χρειάζεται να υποβληθείτε σε αυτή τη διαγνωστική δοκιμασία. Όμως, το θέμα της χρησιμότητας πραγματοποίησης ενός test κοπώσεως γίνεται πιο σύνθετο σε άτομα που δεν εμφανίζουν μεν συμπτώματα αλλά χαρακτηρίζονται από καρδιολογικούς παράγοντες κινδύνου.
Για πολλά χρόνια, οι ιατροί χρησιμοποιούν έναν δείκτη (Framingham risk score) για να υπολογίσουν τον κίνδυνο που έχει ένα ενήλικο άτομο να εμφανίσει καρδιακό επεισόδιο τα επόμενα 10 χρόνια. Σύμφωνα με τον δείκτη, αυτό εξαρτάται από την ηλικία, την πίεση του αίματος, τα επίπεδα της χοληστερόλης και το ιστορικό καπνίσματος. Τα άτομα ταξινομούνται ως εξής:
- Χαμηλού κινδύνου: μικρότερη από 10% πιθανότητα καρδιακού επεισοδίου τα επόμενα 10 χρόνια
- Ενδιάμεσου κινδύνου: 10 – 20% πιθανότητα
- Υψηλού κινδύνου: μεγαλύτερη από 20% πιθανότητα
Τα άτομα με διαβήτη ή στεφανιαία νόσο ταξινομούνται ως υψηλού κινδύνου ανεξαρτήτως των άλλων παραγόντων.
Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρία θεωρεί ότι δεν υπάρχουν αρκετά δεδομένα που να υποστηρίζουν την πραγματοποίηση test κοπώσεως σε άτομα χωρίς καρδιολογικά συμπτώματα (ως μεθόδου ελέγχου ρουτίνας). Αντίθετα, η δοκιμασία μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα σε αυτά τα άτομα εξαιτίας ψευδώς παθολογικών ευρημάτων (ειδικά σε γυναίκες). Όμως, μελέτες, που δημοσιεύθηκαν αναφορικά με αυτό το ζήτημα, πρόσθεσαν επιπλέον γνώσεις και πιθανώς να μεταβάλουν τη συνιστώμενη πρακτική. Σε μια από αυτές αξιολογήθηκαν περισσότερα από 6.000 άτομα χωρίς καρδιολογικά συμπτώματα, τα οποία ταξινομήθηκαν ως χαμηλού ή ενδιάμεσου κινδύνου σύμφωνα με το Framingham risk score. Κατά την αρχή της μελέτης οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε ένα test κοπώσεως. Εκτός από τη συμβατική αξιολόγηση της καρδιάς (όπως περιλαμβάνεται σε ένα τυπικό test κοπώσεως) οι ερευνητές μελέτησαν επίσης για ποιο χρονικό διάστημα μπορούσαν οι συμμετέχοντες να συνεχίσουν την άσκηση και πόσο γρήγορα ο καρδιακός ρυθμός επέστρεφε στο φυσιολογικό μετά την άσκηση. Είκοσι χρόνια αργότερα, 246 συμμετέχοντες είχαν πεθάνει εξαιτίας καρδιαγγειακής νόσου (καρδιακό ή εγκεφαλικό επεισόδιο). Το ενδιαφέρον είναι ότι το 90% των θανάτων αφορούσε άτομα με κάτω του μετρίου αποτελέσματα σχετικά με τη χρονική διάρκεια της άσκησης και την ταχύτητα επιστροφής του καρδιακού ρυθμού στο φυσιολογικό. Βάσει των αποτελεσμάτων, οι ερευνητές συμπέραναν ότι περίπου οι μισοί άνδρες και γυναίκες, οι οποίοι αξιολογήθηκαν ως ενδιάμεσου κινδύνου κατά το Framingham risk score, ήταν στην πραγματικότητα υψηλού κινδύνου για καρδιακό επεισόδιο. Το ίδιο συνέβαινε και για τις μισές γυναίκες χαμηλού κινδύνου σύμφωνα με το σκορ. Συνεπώς, μέχρι τη δημοσίευση επιπλέον δεδομένων για την αξία του test κοπώσεως σε άτομα χωρίς συμπτώματα στεφανιαίας νόσου, η απόφαση για τη σκοπιμότητα πραγματοποίησής του παραμένει εξατομικευμένη.
Το test κοπώσεως είναι γενικά ασφαλές. Αλλά, όπως και σε κάθε άλλη ιατρική διαδικασία, μπορεί να προκύψουν ορισμένες επιπλοκές:
1. Πτώση της αρτηριακής πίεσης με αποτέλεσμα ο εξεταζόμενος να ζαλιστεί η να λιποθυμήσει. Η πίεση επανέρχεται στο φυσιολογικό με τη διακοπή της δοκιμασίας.
2. Αρρυθμίες, οι οποίες εμφανίζονται κατά την πραγματοποίηση της δοκιμασίας και υποχωρούν μετά τη διακοπή της.
3. Αν και πολύ σπάνια, ένα test κοπώσεως μπορεί να προκαλέσει την εμφάνιση καρδιακού επεισοδίου.

Πώς να προετοιμαστείτε για ένα test κοπώσεως;

- Είναι πιθανό να σας ζητηθεί να μην φάτε, πιείτε ή καπνίσετε για τουλάχιστον δυο ώρες πριν την εξέταση.
- Μπορείτε να συνεχίσετε τη λήψη της συνήθους φαρμακευτικής αγωγής (εκτός εάν ο ιατρός σας υποδείξει διαφορετικά).
- Εάν κάνετε χρήση κάποιου εισπνεόμενου φαρμάκου για το άσθμα ή άλλο πνευμονολογικό νόσημα, να το έχετε μαζί σας στην εξέταση. Μην παραμελήσετε να ενημερώσετε τον ιατρό για την ενδεχόμενη χρήση εισπνεόμενων φαρμάκων.
- Να φοράτε άνετα ρούχα και παπούτσια για την εξέταση.

Τι να περιμένετε

Όταν θα φθάσετε στο ιατρείο για το test κοπώσεως, ο ιατρός θα σας ζητήσει πληροφορίες για το ιατρικό ιστορικό σας και την ένταση της συνήθους φυσικής δραστηριότητας. Αυτές θα τον βοηθήσουν να καθορίσει την ένταση της δοκιμασίας που είναι κατάλληλη για εσάς. Πριν αρχίσει η διαδικασία, τοποθετούνται στον θώρακα, τα άνω και τα κάτω άκρα ορισμένα ηλεκτρόδια. Τα ηλεκτρόδια αυτά συνδέονται με τον ηλεκτροκαρδιογράφο, ο οποίος καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς. Επίσης, θα σας τοποθετηθεί στο χέρι μια περιχειρίδα για τη μέτρηση της αρτηριακής πίεσης (όπως και κατά την απλή λήψη της πίεσης).
Με την έναρξη της δοκιμασίας αρχίζετε να περπατάτε σιγά στον κυλιόμενο τάπητα ή να ποδηλατείτε. Καθώς αυτή εξελίσσεται, η ταχύτητα και η κλίση του διαδρόμου αυξάνονται. Παρόλο που στους διαδρόμους υπάρχουν βοηθητικοί βραχίονες για καλύτερη ισορροπία, μην κρατιέστε σταθερά από αυτούς καθώς αυτό μπορεί να επηρεάσει τα αποτελέσματα της εξέτασης. Αντίστοιχα, στο ποδήλατο η αντίσταση αυξάνεται καθώς εξελίσσεται η δοκιμασία. Επίσης, κατά τη διάρκεια της εξέτασης μπορεί να σας ζητηθεί να εκπνέετε σε έναν σωλήνα για να πραγματοποιηθούν μετρήσεις των αερίων της αναπνοής.
Η διάρκεια της εξέτασης εξαρτάται από το επίπεδο της φυσικής σας κατάστασης και την εμφάνιση συμπτωμάτων. Σκοπός είναι η έντονη λειτουργία της καρδιάς για 8 – 12 λεπτά ώστε να παρακολουθηθεί επαρκώς η λειτουργικότητά της. Η δοκιμασία συνεχίζεται μέχρι να φθάσει ο καρδιακός ρυθμός μια μέγιστη (καθορισμένη) τιμή, ο εξεταζόμενος να αναφέρει συμπτώματα που δεν του επιτρέπουν να συνεχίσει ή να καταγραφούν ορισμένες παθολογικές ενδείξεις, όπως είναι:
- Μέτριος ή έντονος πόνος στο στήθος
- Έντονη δύσπνοια
- Παθολογικά υψηλή ή χαμηλή αρτηριακή πίεση
- Ανώμαλος καρδιακός ρυθμός
- Ζαλάδα
Συνήθως, ένα τυπικό test έχει διάρκεια μικρότερη των 15 λεπτών. Μην ξεχνάτε ότι οποιαδήποτε στιγμή μπορείτε να ζητήσετε να σταματήσει η εξέταση εάν αισθάνεστε σημαντική δυσφορία.
Ανάλογα με το ιατρικό ιστορικό, η εξέταση μπορεί επίσης να περιλαμβάνει:
- Ηχοκαρδιογράφημα. Οι εικόνες του ηχοκαρδιογραφήματος είναι χρήσιμες για τη διάγνωση ανωμαλιών του μυοκαρδίου και των καρδιακών βαλβίδων. Σε ορισμένες περιπτώσεις, πραγματοποιείται ένα ηχοκαρδιογράφημα πριν και ένα μετά τη δοκιμασία κόπωσης.
- Φαρμακευτική πρόκληση της καρδιάς. Εάν δεν μπορείτε να συνεχίσετε τη δοκιμασία τόσο ώστε να αυξηθεί ο καρδιακός ρυθμός ή εάν δεν μπορείτε να ασκηθείτε γενικά εξαιτίας ενός άλλου προβλήματος υγείας (π.χ. αρθρίτιδα), μια εναλλακτική επιλογή είναι η χορήγηση φαρμάκων που αυξάνουν τον καρδιακό ρυθμό ή την αιματική ροή στα στεφανιαία αγγεία. Η διαδικασία αυτή αποτελεί ένα φαρμακευτικό υποκατάστατο της άσκησης.
Μετά την ολοκλήρωση της δοκιμασίας κόπωσης, μπορεί να σας ζητηθεί να σταθείτε για λίγα δευτερόλεπτα και κατόπιν να ξαπλώσετε για πέντε λεπτά. Το σύστημα καταγραφής παραμένει συνδεδεμένο στο σώμα σας και συνεχίζεται η λήψη μετρήσεων καθώς ο καρδιακός ρυθμός και οι αναπνοές σας επιστρέφουν στην κατάσταση ηρεμίας. Αφού φύγετε από το ιατρείο μπορείτε να συνεχίσετε τις συνήθεις δραστηριότητές σας, για το υπόλοιπο της ημέρας.


Η αξιοποίηση των πληροφοριών, που παρέχονται από ένα test κοπώσεως, εξαρτάται από τα ευρήματα αλλά και τους λόγους για τους οποίους πραγματοποιήθηκε:

- Εάν τα αποτελέσματα της δοκιμασίας υποδεικνύουν μια φυσιολογική καρδιακή λειτουργία, δεν χρειάζεστε περαιτέρω εξετάσεις. Όμως, τα άτομα που παρουσιάζουν καρδιολογικά συμπτώματα, τα οποία επιμένουν ή χειροτερεύουν με τον χρόνο, θα πρέπει να υποβάλλονται σε πιο ειδικές εξετάσεις (ακόμα και εάν έχουν φυσιολογικά ευρήματα στη δοκιμασία κόπωσης). Οι εξετάσεις αυτές παρέχουν μεγαλύτερη ακρίβεια και περισσότερες πληροφορίες για τη λειτουργία της καρδιάς.
- Εάν τα ευρήματα της δοκιμασίας κόπωσης υποδεικνύουν στεφανιαία νόσο ή αποκαλύφθηκε μια αρρυθμία με την εξέταση, τα δεδομένα θα βοηθήσουν τον ιατρό να σχεδιάσει τη θεραπευτική αντιμετώπιση αυτών των καταστάσεων. Η πραγματοποίηση επιπλέον εξετάσεων (π.χ. στεφανιαία αγγειογραφία) αποφασίζεται ανάλογα με τη σοβαρότητα των παθολογικών ευρημάτων.
- Εάν σκοπός της εξέτασης ήταν η παροχή πληροφοριών για τον καθορισμό της κατάλληλης θεραπείας, ο ιατρός θα χρησιμοποιήσει τα δεδομένα για τον σχεδιασμό ή την τροποποίηση της θεραπευτικής στρατηγικής.

No comments:

HEALTH GATE: MOST READ